An amputee with a prosthetic leg faces a group of prosthetic users
Bacak amputasyonu ile yaşamak

Bacak amputasyonundan önce

Planlanan bir amputasyona neyin yol açtığını ve kendinizi nasıl hazırlayabileceğinizi öğrenin.

Özet

Kendinizi planlanan bir amputasyona hazırlamak

Bir süredir önünüzde gerçekleşmesi gereken bir amputasyon olduğunu biliyor olabilirsiniz. Bu bilgiye alışmak zor olsa da, hayatınızın bu aşamasında tek başınıza değilsiniz. Kendinizi bu adıma hazırlamanıza yardımcı olmak istiyoruz. Bir bacak ampute edildiğinde ne olduğunu, sizinle kimin ilgilendiğini ve özellikle sonrasında ne olduğunu öğrenin.

Uzmanlarla iletişime geçin

Uzmanlarla iletişime geçin

Bu durumun çok önemli olmasına rağmen, birçok insan tedavi sırasında sizinle kimin ilgileneceğini ve o kişinin sizin üzerinizde etkisinin olabileceğinin farkında değil. Bakım ekibiniz, amputasyon sırasında ve sonrasında size bakan herkesi içerir. Ekip, süreci koordine eden O&P uzmanı etrafında toplanır. Bacak amputesi konusunda oldukça deneyimli uzmanlar tarafından tedavi edilmeniz önemlidir. Genel tedavi süreci ve ilgili kişilerin görevleri hakkında her şeyi öğrenebilmeniz için size bilgi sunuyoruz. Uzman listemiz, doğru uzmanlarla iletişime geçmenize yardımcı olur ve tüm adımları uyguladığınızdan emin olmak için kontrol listemizi kullanabilirsiniz.

Amputasyon nedenleri

Bacak amputasyonunun en yaygın nedenleri

Amputasyon, sağlıklı dokudaki bir kemiğin kesilmesidir. Vücudun bir parçası eklemden ayrıldığında buna dezartikülasyon denir. Vücuttaki hastalıklı bir parçanın iyileşmesi beklenmediğinde ve bunun sonucunda hastanın hayatı risk altında olduğunda amputasyon gerekir. Amputasyon nedenleri arasında dolaşım bozuklukları, enfeksiyonlar, kazalar, kanser veya doğuştan gelen bir ekstremite uzunluk farkı (dismelia) sayılabilir. Yukarıdaki vakaların bazılarında, amputasyon gerekliliği bir süre önceden bilinmektedir. Öte yandan, örneğin bir kazadan sonra ciddi yaralanmalar nedeniyle, amputasyonlar bazen tamamen beklenmedik bir şekilde gerekli olabilir.

FirstSpiritExport,OBISCM-1557,web_site,prosthetics_2,infos_for_amputees
Dolaşım bozukluklarına bağlı amputasyon

Dolaşım bozukluklarına bağlı amputasyon

Batı dünyasında amputasyonların en yaygın nedeni arter tıkanıklığı olarak bilinen hastalıklardır. Diyabet gibi diğer metabolik hastalıkların yanı sıra “dolaşım bozukluğu” olarak da bilinen arter tıkanıklığı çok iyi bilinen ve yaygın bir hastalıktır. Dolaşım bozukluğu sebebiyle bacağa oksijen verilmesi artık yeterli değildir. Bu durumdan etkileniyorsanız, genellikle ağrı hissetmekle birlikte rahatsız bir yürüyüş sergilersiniz. Bacak veya ayak vücudun geri kalanına kıyasla daha soğuktur ve bazen de mavimsi renktedir. Alt ekstremite amputasyonu, kan dolaşımı diğer vasküler cerrahi prosedürler tarafından düzeltilemezse gerçekleştirilir. Kısmi ampütasyonlarda amaç, ayağın veya bacağın geri kalanını korumaktır.

Diyabetik ayak sendromuna bağlı amputasyon

Diyabetik ayak sendromuna bağlı amputasyon

Diyabetik ayak sendromu, bacak veya ayak amputasyonlarının en yaygın nedenlerinden biridir. Daha fazla insanın ileri yaşlara kadar yaşaması ve diyabetli kişilerin sayısının bu nedenle artıyor olmasına rağmen, gerçekleşen amputasyon sayısı çok az değişiyor. Bunun nedeni, daha iyi tedavi ve diyabetten etkilenen kişiler için geliştirilen yeni olanaklardır.

Diyabet genellikle birbirini etkileyen birkaç rahatsızlığa neden olur.

  • Terlemenin azalması, ayakların ve bacakların kurumasına ve çatlamasına neden olur.

  • Sinirdeki birikintiler, hastalıktan etkilenen bireylerin his kaybı yaşamalarına neden olur, bu nedenle kişiler gelişen çatlak ve yaraları fark etmezler.

  • Diyabet yaraların iyileşme oranını ciddi şekilde azaltır.

  • Yaralar, strese maruz kalındığında büyür. Doku iltihaplanır ve ölür.

Ayrıca diyabet nedeniyle kan dolaşımının bozulduğu ve hücreler öldüğü için ayağın ve bacağın daha çok iltihaplanma riski vardır.


















Kaza sonrası amputasyon

Kaza sonrası amputasyon

Örneğin iş ve trafik kazaları da dahil olmak üzere kazalardan sonra ampütasyon sıklığı Batı dünyasında oldukça azalmıştır. Bunun sebepleri arasında gösterilebilecek yüksek iş sağlığı ve güvenliği standartları gibi birçok nedeni vardır. Yoğun bakım ve cerrahi alanlarındaki ilerlemeler hasar gören uzuvlardaki sinirlerin, damarların, kemiklerin ve yumuşak dokuların birçok durumda onarılabileceği anlamına gelir, bu nedenle son çare olarak amputasyon gerekli değildir.

Tümörlere bağlı amputasyon

Tümörlere bağlı amputasyon

Kansere bağlı amputasyonlar diğer nedenlere kıyasla nispeten daha nadirdir. Bununla birlikte çoğu durumda, dize veya kalça bölgesine yakın olan tümörler vardır. Kalça ve pelvis bölgesindeki tüm amputasyonların yaklaşık yarısı tümörlere bağlıdır. Bu gibi durumlarda amputasyonun amacı, vücudun diğer bölgelerini etkileyebilecek kanser hücrelerinin yayılmasını önleyerek hastanın hayatını kurtarmaktır.

Enfeksiyondan sonra amputasyon

Enfeksiyondan sonra amputasyon

Louis Pasteur'ün 1877'de antibiyotiklerin etkisini tanımlamasından bu yana enfeksiyonlara bağlı gerçekleşen amputasyonlar son derece nadir hale geldi. Amputasyonların azalmasının sebebi olarak tıbbi tedavideki yüksek antiseptik standartlar ve tetanoz aşıları da gösterilebilir. Bununla birlikte, en küçük yaralanmada bile tedbirli olmanız gerekir. Enflamasyon belirtileri arasında yarada kızarıklık, şişlik, ateş ve ağrı bulunur.

Ayrıca tetanoz aşınızın hala güncel olup olmadığını kontrol edin. Robert Koch Enstitüsü, her on yılda bir veya bazen yaralar meydana gelirse daha erken bir hatırlatma dozu önermektedir. Lütfen her durumda doktorunuza başvurunuz.

Amputasyon seviyeleri

Amputasyon için uygun seviyenin belirlenmesi

Amputasyon seviyesi, vücuttaki bir bölümün ampute edildiği yeri tanımlar. Amputasyon seviyesi, ameliyattan önce doktor tarafından belirlenir ve amputasyon nedenine bağlıdır.

Ameliyat planlanmışsa, O&P uzmanınız konsültasyonlara önceden dahil edilebilir. O&P uzmanı, daha sonra protez uygulaması için en uygun amputasyon seviyesiyle ilgili tavsiyede bulunabilir.

Çünkü amputasyon seviyesi doğru protezi belirlemedeki önemli faktörlerden biridir. Bacağınızdaki hangi bölgeler ve eklemler için protez kullanılması gerektiğini belirler.

FirstSpiritExport,OBISCM-1557,web_site,prosthetics_2,mobility_after_amputation
Transtibial amputasyon (alt bacak amputasyonu)

Transtibial amputasyon (alt bacak amputasyonu)

Transtibial amputasyon ile tibia ve fibula ayrılır.

Protez uygulaması için protez ayak, adaptörler ve soket için bağlantı elemanları gereklidir.

FirstSpiritExport,OBISCM-1557,web_site,prosthetics_2,infos_for_amputees
Diz dezartikülasyonu

Diz dezartikülasyonu

Diz dezartikülasyonu, diz ekleminin alt bacaktan ayrılmasıdır. Kalça tamamıyla kalır.

Protez uygulaması için protez ayak, diz eklemi, adaptörler ve protez soketi için bağlantı elemanları gereklidir.

FirstSpiritExport,OBISCM-1557,web_site,prosthetics_2,infos_for_amputees
Transfemoral amputasyon (diz üstü amputasyon)

Transfemoral amputasyon (diz üstü amputasyon)

Transfemoral amputasyon ile femur ayrılır.

Protez uygulaması için protez ayak, diz eklemi, adaptörler ve protez soketi için bağlantı elemanları gereklidir.

FirstSpiritExport,OBISCM-1557,web_site,prosthetics_2,infos_for_amputees
Kalça dezartikülasyonu

Kalça dezartikülasyonu

Kalça dezartikülasyonunda, kalça eklemi bölgesinde amputasyon yapılır. Bu amputasyon ile pelvis protezi kontrol edecektir.

Protez uygulaması için protez ayak, diz eklemi, kalça eklemi, adaptörler ve protez soketi için bağlantı elemanları gereklidir.

FirstSpiritExport,OBISCM-1557,web_site,prosthetics_2,infos_for_amputees
Hemipelvektomi

Hemipelvektomi

Hemipelvektomide, tüm bacak ve pelvisin sakruma kadar olan kısımları ampute edilir. Bu amputasyon ile pelvis protezi kontrol edecektir.

Protez uygulaması için protez ayak, diz eklemi, kalça eklemi, adaptörler ve protez soketi için bağlantı elemanları gereklidir.

FirstSpiritExport,OBISCM-1557,web_site,prosthetics_2,infos_for_amputees
Tedavi ekibi

Tedavi ekibi uzmanları sizin için oradalar ve tedavinizle ilgileniyorlar

Çeşitli disipliner uzmanlardan oluşan bir ekip, amputasyon öncesi ve sonrası tedaviniz ile ilgilenir. Bu ekibin üyelerini burada listeledik ve her birinin tedavinizde oynadığı rolü tanımladık.

O&P uzmanı bu ekipte çok önemli bir rol oynar. Mümkünse, amputasyondan önce bile O&P uzmanlarıyla temasa geçmenizi tavsiye ederiz. Uzman listemiz, amputeler hakkında fazla deneyime sahip olan ve bu nedenle size iyi tavsiyelerde bulunabilecek birini bulmanıza yardımcı olabilir.

FirstSpiritExport,OBISCM-1557,web_site,prosthetics_2,mobility_after_amputation
Cerrah

Cerrah

Cerrah, amputasyondan önce size tavsiyede bulunur ve operasyonu gerçekleştirir. Cerrah, operasyonun gidişatını koordine etmek için O&P uzmanınız ile birlikte çalışacaktır. Örneğin, cerrah ve O&P uzmanı güdüğünüzün şeklini önceden kararlaştırabilir, bu da protez soketinizin giyilmesini kolaylaştırır. Amputasyondan sonra, cerrah iyileşmenizi izler ve rehabilitasyonu reçete eder.

Genel pratisyen ve uzman

Genel pratisyen ve uzman

Çoğu durumda, pratisyeniniz ve uzmanınız, amputasyondan önce bile sizinle ilgilendiği için hastalığınızın sürecine aşinadır. Yeni protez komponentleri veya ek rehabilitasyon önlemleri için reçeteye ihtiyacınız olduğunda yardımcı olabilirler.

Sosyal hizmetler ve çalışanları

Sosyal hizmetler ve çalışanları

Bir sosyal eğitim görevlisi veya başka bir sosyal hizmet çalışanı, genellikle siz hastanedeyken sizinle ilgilenir. Görevleri, günlük yaşama dönüşünüzde size yardımcı olmaktır. Buna eviniz, eğitiminiz, işiniz, aileniz, geliriniz ve sosyal ağlarınız gibi konular dahildir. Size, hangi hizmetlerin mevcut olduğunu ve bunlara nasıl erişebileceğinizi söylerler. Hizmetlere verilebilecek örnekler arasında tıbbi, özel ve sosyal eğitimler veya sosyal hayata katılım için yardım sayılabilir.

Yatan hasta bakım personeli

Yatan hasta bakım personeli

Amputasyondan sonra, hastanedeki hemşireler ve yara bakımı konusunda uzman kişiler, yara iyileşmesi ve güdüğünüzün doğru şekillendirilmesi ve kompresyonu ile ilgilenir. Bu durum ideal olarak doktorlar, O&P uzmanı ve terapist ile koordine edilir.

Physiotherapists and occupational therapists

Physiotherapists and occupational therapists

Physiotherapists and occupational therapists assist you in the hospital, during rehabilitation and in everyday life. Their task is to get you moving, to strengthen and stretch your musculature, and to help you learn and make further improvements in walking and coping with activities of daily living. Therapists also do compression therapy in the hospital.

O&P uzmanı

O&P uzmanı

O&P uzmanınız, size uygun bir protez uygulamasını yaptığı ve sorularınız varsa tavsiyelerde bulunabileceği için merkezi bir rol oynar. Bir O&P uzmanı, güdüğünüzün nasıl görünmesi gerektiğini cerrahla tartışabilir. O&P uzmanınız size deneyimli terapistler önerebilir ve diğer amputelerle iletişime geçmenize yardımcı olabilirler. Ayrıca, evde veya araçta yapılması gereken değişiklikler için bir irtibata geçebileceğiniz bir kişi önerebilirler.

O&P uzmanı size bir protez uygularken ihtiyaçlarınızı ve tercihlerinizi netleştirir ve çeşitli tedavi seçeneklerini size önerebilir. Buna dayanarak, uygun protez komponentlerini seçerler ve size özel üretilen bir protez soketi ile protezinizin uygulamasını yaparlar. Amputasyondan kısa bir süre sonra güdüğünüzü inceleyecekler ve geçici bir protezin sizin için bir seçenek olup olmadığına karar verecekler.

O&P uzmanınız, protezinizle ilgili tüm sorularınız için yanınızda.

Ortopedik ayakkabılar

Ortopedik ayakkabılar

Protezin yanı sıra sağlam ayağınıza uygun ayakkabılara da ihtiyacınız olabilir. Örneğin, bir dolaşım bozukluğunuz varsa bu durum söz konusu olabilir. Kısmi ayak protezi kullanmıyorsanız, ortopedik ayakkabılar da kısmi ayak amputasyonu için bir seçenek olabilir. Ayrıntılı bilgi için O&P uzmanınıza danışın.

Ayakta bakım personeli

Ayakta bakım personeli

Aile durumunuza bağlı olarak, ayakta bakım hemşireleri protez kullanımında size yardımcı olabilir ve ayrıca günlük yaşamda kompresyon ve mobilizasyondan sorumlu olabilir.

Akrabalar ve sosyal çevre

Akrabalar ve sosyal çevre

Akrabalarınız da rehabilitasyonunuza katkıda bulunacak ve günlük hayatta ellerinden geldiğince size destek olmaya çalışacaklardır. Hangi somut rolü oynayabilecekleri sorusu sizin kişisel durumunuza bağlıdır. Bir yakınınızın, protezin günlük kullanımında ve günlük işlerinizde size yardımcı olması mümkündür.